Echtscheiding

  Dossier echtscheiden op www.belgium.be
  Dossier echtscheiden op www.notaris.be
  www.onzewegenscheiden.be van de orde van Vlaamse Balies
  Gratis juridisch advies op www.advocaat.be
  Wat te doen bij een scheiding – brochure 2015
  Echtscheiding en internationaal privaatrecht op www.agii.be

Bij een echtscheiding wordt de huwelijksband volledig verbroken. Het gaat hier om het burgerlijk huwelijk. Op 13 april 2007 keurde de Kamer van Volksvertegenwoordigers de vernieuwde echtscheidingswet definitief goed. Die wet is in werking sinds 1 september 2007. De oude echtscheidingsprocedure blijft nog van toepassing op de procedures ingeleid vóór 1 september 2007.

De Belgische wetgever wou een schuldloze echtscheiding invoeren. Dat betekent dat de vraag naar de verantwoordelijkheid van de breuk niet langer centraal staat in de procedure. De echtscheiding op grond van bepaalde feiten (fouten) en de scheiding op grond van 2 jaar feitelijke scheiding werden vervangen door de echtscheiding op basis van onherstelbare ontwrichting. De echtscheiding door onderlinge toestemming werd in grote lijnen behouden en geïntegreerd in de gewone procedure.

Alvorens een beroep te doen op advocaten, is het misschien een goed idee om eerst een afspraak te maken met een bemiddelaar in familiezaken.

Voor echtscheidingen is de familierechtbank bevoegd sinds 1 september 2014.

  Familierechtbank op www.justitie.belgium.be

Echtscheiding door onderlinge toestemming (EOT)

  Echtscheiding door onderlinge toestemming op www.justitie.belgium.be
  Echtscheiding door onderlinge toestemming op www.notaris.be

De meest menselijke manier van echtscheiding is een echtscheiding met onderlinge toestemming (EOT). Dat is een echtscheiding waarin jij en je ex-partner, in principe zonder elkaar de schuld te geven, samen besluiten uit de echt te scheiden. Er zijn geen voorwaarden verbonden aan scheiden met onderlinge toestemming.

Als je besluit om in onderlinge toestemming te scheiden, maak je een overeenkomst op. Jullie moeten allebei over alle punten akkoord zijn.

Wat zet je minstens in die overeenkomst?

  • Hoe worden jullie bezittingen en eventuele schulden verdeeld?
  • Als het gaat over een woning of een hypothecaire lening moet een notaris de akte opstellen.
  • Hoe wordt het contact met de kinderen geregeld?
  • Wat gebeurt er met alimentatie?

Denk heel goed na voor je die overeenkomst tekent. Eens ze is gesloten, is ze bindend en moet je je er aan houden. Om er iets aan te veranderen, moeten zowel jij als je ex-partner akkoord gaan. Als de EOT niet goed of onvolledig is geformuleerd, komen er bijna altijd problemen van.
Koppel bv. de alimentatie aan de index, aan jullie inkomens, aan de leeftijd van de kinderen,… Je kan in de EOT ook laten opnemen dat een bepaalde regeling om de zoveel jaar herzien wordt.

Omdat er zoveel conflicten ontstaan rond een onduidelijk geformuleerde EOT, is het een goed idee om raad te vragen. Je kan een advocaat, een notaris of een bemiddelaar in familiezaken contacteren.

Echtscheiding op basis van onherstelbare ontwrichting (EOO)

  Echtscheiding op basis van onherstelbare ontwrichting

De echtscheiding wegens onherstelbare ontwrichting vervangt de echtscheiding op grond van bepaalde feiten en de echtscheiding na 2 jaar feitelijke scheiding.

Volgens de echtscheidingswet is het huwelijk onherstelbaar ontwricht wanneer de voortzetting van het samenleven tussen de echtgenoten en de hervatting ervan redelijkerwijs onmogelijk is geworden ingevolge die ontwrichting.

Het bewijs van onherstelbare ontwrichting kan met alle wettelijke middelen worden geleverd, waaronder een betrapping op overspel door een gerechtsdeurwaarder, of geschriften/getuigen die wijzen op grove beledigingen.

  De wet voorziet twee specifieke gevallen van onherstelbare ontwrichting.

  • Wanneer de aanvraag gezamenlijk wordt gedaan door beide echtgenoten:
    • na meer dan zes maanden feitelijk gescheiden te zijn
    • indien de echtgenoten minder dan zes maanden feitelijk gescheiden zijn, door tweemaal te verschijnen voor de rechtbank waarbij na een reflectieperiode, de wil tot echtscheiden wordt herhaald.
  • Wanneer de aanvraag gedaan wordt door één enkele echtgenoot:
    • na meer dan één jaar feitelijke scheiding
    • indien de echtgenoten minder dan één jaar feitelijk gescheiden zijn, door tweemaal te verschijnen voor de rechtbank waarbij na een reflectieperiode, de wil tot echtscheiden wordt herhaald.

De rechter krijgt in deze nieuwe procedure een kleinere rol toebedeeld. Hij zal immers vaak enkel vaststellen dat de termijnen verstreken zijn en dat de echtscheiding kan uitgesproken worden. De beslissingen waarin de echtscheiding wordt uitgesproken gebeuren meestal snel en zonder debat. Om die reden is er geen beroep mogelijk tegen de echtscheidingsbeslissing (tenzij het gaat om een beslissing waarbij de echtscheiding wordt geweigerd).

Het blijft wel mogelijk om Cassatieberoep aan te tekenen, maar de termijn om dit te kunnen doen bedraagt één maand (in plaats van drie maanden in het gemeen recht).

  De door de rechtbank uitgesproken echtscheiding wordt van kracht zodra het vonnis ‘kracht van gewijsde’ heeft gekregen:

  • EOT: een maand na de uitspraak;
  • EOO: een maand na de betekening van het vonnis aan de tegenpartij.

De echtscheiding heeft rechtskracht tegenover derden vanaf de datum van overschrijving van het vonnis of arrest in de registers van de burgerlijke stand van de huwelijksplaats.

Echtscheiding van en met niet-Belgen

De echtscheiding met niet-Belgen in België is uniform geregeld door het Wetboek Internationaal Privaatrecht en het recht van de woonplaats van de huwelijkspartner is het eerste en belangrijkste criterium. Koppels met dezelfde nationaliteit en gemengde koppels worden dus op dezelfde manier behandeld. De Belgische rechter past meestal de twee vormen van echtscheiding, EOO en EOT toe.

Echtscheidingswetgeving uit andere landen kan ook van toepassing zijn; met name het recht van de woonplaats van de andere huwelijkspartner die in het buitenland woont of het recht van de laatste echtelijke woonplaats wanneer een huwelijkspartner nog in dat land woont of wanneer er geen laatste gemeenschappelijke woonplaats is (het recht van de staat waarvan beide huwelijkspartners de nationaliteit hebben).

Bij de echtscheiding met niet-Belgen in het buitenland zijn twee aspecten van tel: is de buitenlandse rechter bevoegd om zich over de echtscheiding uit te spreken en de erkenning door de Belgische overheid van de echtscheiding tussen niet-Belgen of tussen Belgen en niet-Belgen (of tussen Belgen) uitgesproken in het buitenland. De erkenning van een echtscheiding uitgesproken in het buitenland is belangrijk voor de uitvoering van een buitenlands vonnis over het verblijfs- en omgangsrecht en het onderhoudsgeld.

  Op volgende vragen krijg je een antwoord van het Agentschap Integratie & Inburgering:

  • Wanneer kan ik in België scheiden?
  • Welk recht is van toepassing als ik in België wil scheiden?
  • Welke documenten heb ik nodig om in België te kunnen scheiden?
  • Wanneer kan ik in het buitenland scheiden?
  • Kan mijn echtscheiding in België worden erkend?
  • Is mijn buitenlands uitspraak inzake onderhoudsgeld in België geldig?
  • Kan mijn echtscheiding ook in het buitenland erkend worden?
  • Kan ik met mijn kinderen na mijn buitenlandse echtscheiding naar België terugkeren?

Erkenning van buitenlandse echtscheidingen

  Het Agentschap Integratie & Inburgering weet ook raad met volgende vragen :

  • Is het verschil tussen een echtscheiding en een verstoting echt zo belangrijk?
  • Wat bedoelt men met ‘oude verstotingen’ die wel nog erkend kunnen worden?
  • Welke datum is bepalend om te weten welke regels ik moet toepassen: de datum van de verstoting zelf of de datum van het document waaruit de instemming van de vrouw blijkt?
  • Zijn er landen waar verstotingen nog mogelijk zijn?
  • Wat is de talaq-verstoting?
  • Valt de talaq onder de strenge criteria van artikel 57 Wetboek IPR?
  • Wat is de khol?
  • Valt de khol onder de strenge criteria van artikel 57 Wetboek IPR?
  • Kent Marokko de echtscheiding door onderlinge toestemming?
  • Kunnen we de khol gelijkstellen met de echtscheiding door onderlinge toestemming?
  • Is het van belang om een onderscheid te maken tussen de Marokkaanse echtscheiding door onderlinge toestemming en de khol?
  • Is de tussenkomst van adouls voldoende om het Marokkaanse document als een verstoting te beschouwen en niet te aanvaarden?
  • Ik zie verschillen tussen de Nederlandse en de Franse vertaling. Kan dat?
  • Ik hoor spreken over een nieuwe echtscheidingsvorm in Marokko die nu veel zou gebruikt worden. Waarover gaat dat?