Kinderbijslag, geboortepremie en adoptiepremie

Wanneer je een inkomen hebt

Kinderbijslag is een maandelijks bedrag dat je krijgt en waarmee de overheid het onderhoud van je kinderen mee ondersteunt. Hoeveel kinderbijslag je krijgt, hangt nu nog af van hoeveel kinderen je hebt (hoe meer kinderen, hoe hoger de kinderbijslag per kind: € 93,93 per maand voor een eerste kind, € 173,80 voor het tweede en telkens € 259,49 voor het derde en de volgende kinderen), hoe ouder de kinderen zijn (hoe ouder, hoe hoger de kinderbijslag). Daarnaast zijn er een aantal speciale gevallen (bv. hogere kinderbijslag als je een gehandicapt kind hebt, wezenbijslag, toeslag voor eenoudergezinnen).Naast deze maandelijkse bijslagen is er nog een jaarlijkse schoolpremie die je automatisch in juli krijgt voor je schoolgaande kinderen.

Via de kinderbijslag zijn er ook twee eenmalige premies die samenhangen met de komst van een kind, nl. de geboortepremie en de adoptiepremie.

Sinds 1 juli 2014 zijn er geen verschillende regels meer voor werknemers, zelfstandigen en ambtenaren. Er is nu een algemeen kinderbijslagstelsel. Zelfstandigen krijgen dus dezelfde kinderbijslag als werknemers en ambtenaren.

  Er wordt wel een verschil gemaakt waar je kind woont. Alle informatie hieronder gaat uit van de situatie in Vlaanderen. Woont je kind in een andere regio in België, volg dan onderstaande links.

  Hoe aanvragen?

Als je al kinderbijslag krijgt voor een of meer kinderen of als al kraamgeld betaald werd voor de geboorte, hoef je niets te doen. Je kinderbijslagfonds onderzoekt dan automatisch je recht op kinderbijslag.

Bij een eerste aanvraag vul je het formulier  aanvraag om kinderbijslag in. Je kan het ook aanvragen bij je kinderbijslagfonds. Als je je fonds niet kent, vraag dan de naam aan je werkgever van de persoon die de kinderbijslag aanvraagt, of aan FAMIFED (0800 944 34). In principe vraagt de vader de kinderbijslag aan en wordt het aan de moeder uitbetaald.

  Je krijgt sowieso kinderbijslag tot je kind 18 jaar is. Als je kind nog verder studeert, kan je kinderbijslag krijgen tot het einde van de maand waarin het kind 25 jaar wordt.

Bovenop de maandelijks basiskinderbijslag ontvang je maandelijks ook nog een leeftijdsbijslag als je kind 6 jaar wordt, krijg je een extra maandelijkse leeftijdsbijslag. Als het 12 jaar wordt, is er opnieuw een extra maandelijkse leeftijdsbijslag. De laatste sprong is wanneer het kind 18 jaar wordt.

Maar het systeem van kinderbijslaguitkeringen verandert op 1 januari 2019 en in Vlaanderen krijgt elk kind dat vanaf dan geboren wordt een groeipakket met financiële tegemoetkomingen. Voor de kinderen waarvoor je nu kinderbijslag krijgt, blijft het huidig stelsel voortduren tot wanneer je kinderen er geen recht meer op geven (bijvoorbeeld afgestudeerd zijn en een job hebben of 25 jaar geworden zijn).

Toeslagen op de kinderbijslag

Afhankelijk van je situatie kan je ook recht hebben op een aantal toeslagen. Informeer je hier goed over. Sommige toeslagen kan je niet samen krijgen.

Naast de maandelijkse leeftijdstoeslag zijn er nog vier categorieën met extra toeslagen:

Toeslag voor
eenoudergezinnen
  Toeslag voor eenoudergezinnen

  Voorwaarden:

  • Je vormt een eenoudergezin als je alleen woont met één of meerdere kinderen. Die kinderen kunnen ook stiefkinderen, pleegkinderen, kleinkinderen, neven of nichten zijn.
  • Je vormt ook een eenoudergezin als je samenwoont met je kind(eren) en met een familielid zoals je vader, je zus of je tante.
  • Een alleenstaande moeder die de kinderbijslag krijgt, vormt eveneens een eenoudergezin en kan in aanmerking komen voor een toeslag ongeacht of haar kinderen bij haar gedomicilieerd zijn of niet.
  • Je mag maximum € 2432,97 bruto per maand verdienen.
  • Het recht op eenoudertoeslag vervalt als er een partner of een persoon die geen familie is tot en met de derde graad in je gezin komt wonen en als je een huwelijk aangaat.
  •   Als je al een toeslag als langdurig werkloze, langdurig zieke, invalide of gepensioneerde krijgt, dan krijg je als alleenstaande ouder € 17,97 extra vanaf het derde kind. Voor de eerste 2 kinderen zijn de toeslagen niet cumuleerbaar.

  Hoe aanvragen?
Vul het  formulier S in voor een voorlopige toekenning van de toeslag .

  Als er iets wijzigt aan je gezinssituatie of aan je inkomen, breng je kinderbijslagfonds zo snel mogelijk op de hoogte. Ontvang je de toeslag voor eenoudergezinnen niet en denk je dat je er recht op hebt? Contacteer dan zeker je kinderbijslagfonds.

Eenoudergezinnen kunnen dus, afhankelijk van hun inkomen en hun situatie, deel uitmaken van bovenstaande categorieën (en ook die van de wezenbijslag: zie verder).
In Vlaanderen zijn de percentages voor de groepen eenouders in 2016 als volgt verdeeld (bron: FAMIFED):
– Boven het grensbedrag: 114.230 (44,98%)
– Werkloze en invalide alleenstaande ouders: 52.781 (20,78%)
– Toeslag voor alleenstaande ouders: 66.781 (26,29%)
– Forfaitaire wezenbijslag: 20.143 (7,93%)
– Totaal eenouders: 253.935
55% van de alleenstaande ouders ontvangt dus een of andere toeslag.

Je kan zelf je kinderbijslag berekenen via de Kinderbijslagcalculator.

Toeslag voor
langdurig werklozen
  Toeslag voor langdurig werklozen en gepensioneerden

De toeslag voor langdurig werklozen en (brug)gepensioneerden(ouderdoms- of overlevingspensioen) is een toeslag waar je recht op hebt als volledig werkloze met een uitkering, deeltijds werkende met een uitkering en (brug)gepensioneerde. De eerste zes maanden van je werkloosheid heb je recht op de gewone kinderbijslag, maar als je gezinsinkomen een bepaalde grens niet overschrijdt, heb je vanaf de zevende maand recht op een bijkomende toeslag. De wachttijd van 6 maanden geldt niet voor de gepensioneerden.

  Voorwaarden:

  • Het gezinsinkomen is maximum €  512,11 bruto per maand. Als de kinderen deel uitmaken van het gezin van de werkloze of gepensioneerde en die leeft alleen, mag het totale gezinsinkomen niet hoger liggen dan € 2432,97 euro bruto per maand.
  • Ook voor (stief)kinderen die bij hun andere (stief)ouder wonen, kan er recht zijn op een toeslag, op voorwaarde dat die andere (stief)ouder niet hertrouwd is of samenwoont.

  Hoe aanvragen?
Vul het  formulier S in voor een voorlopige toekenning van de toeslag .

  Als er iets wijzigt aan je gezinssituatie of aan je inkomen, breng je kinderbijslagfonds zo snel mogelijk op de hoogte. Ontvang je de toeslag voor eenoudergezinnen niet en denk je dat je er recht op hebt? Contacteer dan zeker je kinderbijslagfonds.

Toeslag voor
langdurig zieken en
arbeidsongeschikten
  Toeslag voor langdurig zieken en arbeidsongeschikten

Wanneer je langdurig ziek of arbeidsongeschikt bent, kan je recht hebben op een sociale toeslag. De eerste zes maanden heb je recht op de gewone kinderbijslag, maar als je gezinsinkomen een bepaalde grens niet overschrijdt, heb je vanaf de zevende maand recht op een bijkomende toeslag.
  Je hebt, onder voorwaarden, ook recht op deze toeslag als je in bevallingsrust bent.

  Voorwaarden:

  • Het gezinsinkomen is maximum € 512,11 bruto per maand. Als de kinderen deel uitmaken van het gezin van langdurig zieke of arbeidsongeschikte en die leeft alleen, mag het totale gezinsinkomen niet hoger liggen dan € 2432,97 euro bruto per maand.
  • Ook voor (stief)kinderen die bij hun andere (stief)ouder wonen, kan er recht zijn op een toeslag, op voorwaarde dat die andere (stief)ouder niet hertrouwd is of samenwoont.

  Hoe aanvragen?
Vul het  formulier S in voor een voorlopige toekenning van de toeslag .

  Als er iets wijzigt aan je gezinssituatie of aan je inkomen, breng je kinderbijslagfonds zo snel mogelijk op de hoogte. Ontvang je de toeslag voor eenoudergezinnen niet en denk je dat je er recht op hebt? Contacteer dan zeker je kinderbijslagfonds.

Toeslag voor een
gehandicapt kind
  Toeslag voor voor kinderen met een handicap

De toeslag voor kinderen met een handicap is een bijkomende toeslag voor ouders van een kind tussen 0 en 21 jaar met een handicap of aandoening.. Je hebt recht op deze toeslag ook als je kind niet is ingeschreven bij de VDAB of onderwijs volgt.

  Hoe aanvragen?
Denk je dat je kind recht kan hebben op de toeslag? Neem dan contact op met je kinderbijslagfonds. Het fonds stuurt jouw aanvraag door naar de FOD Sociale Zekerheid en die bezorgt je de nodige formulieren. Je kind zal ook uitgenodigd worden voor een medisch onderzoek om de handicap aan de hand van vastgelegde criteria in te schalen. De arts deelt zijn beslissing mee aan het gezin en het kinderbijslagfonds.

Wanneer je geen inkomen hebt

De gewaarborgde
gezinsbijslag
  de gewaarborgde gezinsbijslag

Voor gezinnen die geen recht hebben op kinderbijslag. Je moet het kind financieel ten laste hebben en dat betekent dat je meer dan de helft van de onderhoudskosten van het kind draagt.

Wezenbijslag

Wezenbijslag
  Wezenbijslag

Als een of beide ouders overlijden wordt de gewone kinderbijslag vervangen door een bedrag, de wezenbijslag. Die wordt eventueel nog aangevuld met een leeftijdstoeslag.

Voor alle kinderen bedraagt de wezenbijslag maandelijks € 360,83 en daar komen nog  leeftijdstoeslagen bij.

  Hoe aanvragen?
Je hoeft meestal niets te doen. Het kinderbijslagfonds krijgt automatisch bericht van het overlijden, via de Kruispuntbank en onderzoekt het recht op de wezenbijslag.
Als je niet automatisch de verhoogde wezenbijslag ontvangt, vul dan de  aanvraag om wezenbijslag in. Het kinderbijslagfonds onderzoekt of er recht is.

  Als je opnieuw samenwoont of hertrouwt, wordt er vanaf de volgende maand opnieuw het bedrag van de gewone kinderbijslag betaald en vervalt het recht op de wezenbijslag.

Wie ontvangt de kinderbijslag in geval van scheiding?

Is je kind minderjarig?
  • Minderjarige kinderen (< 18 jaar) blijven doorgaans onder het gezamenlijk ouderlijk gezag (= co-ouderschap). Het kinderbijslagfonds gaat wel na of de rechter niet aan een van de ouders het exclusief ouderlijk gezag heeft toegekend.
  • Bij co-ouderschap wordt de kinderbijslag doorgaans aan de moeder betaald. De vader kan die  ontvangen als hij tegelijkertijd aan de volgende voorwaarden voldoet: hij moet de kinderbijslag uitdrukkelijk aanvragen EN het kind moet bij hem gedomicilieerd zijn.
Is je kind meerderjarig?
  • Voor meerderjarige kinderen (> 18 jaar) wordt de kinderbijslag betaald aan de persoon bij wie ze gedomicilieerd zijn.
  • Bij alternerend verblijf (= gelijk verdeelde huisvesting, d.w.z. het kind verblijft even lang bij elke ouder) wordt de kinderbijslag verder aan de moeder betaald.

Geboortepremie

  Geboortepremie

De geboortepremie of het kraamgeld is een eenmalige premie voor zwangere of (pas) bevallen vrouwen. Vanaf de zesde maand van de zwangerschap tot vijf jaar na de geboorte kan je ze aanvragen bij het kinderbijslagfonds. Je krijgt ze wel pas ten vroegste vanaf de achtste maand van je zwangerschap. Je kan het kraamgeld ook aanvragen voor een dood geboren kindje of als je na minstens 180 dagen zwangerschap een miskraam hebt gehad. Voor een eerste kind (ook voor een alleenstaande moeder) bedraagt de premie € 1247,58 (ook voor elk kind van een meerling) en voor elk volgend kind is dat € 938,66.

  Hoe aanvragen?

Voor een eerste kind
Als je werkt (ook werkloos, gepensioneerd of ziek), dan doe je de aanvraag bij het kinderbijslagfonds van je (laatste) werkgever.
Als je zelfstandige bent, dan doe je de aanvraag bij FAMIFED (Aanvraag om kraamgeld ) of je kinderbijslagfonds.

Je vult het formulier in, je ondertekent het, en je stuurt het naar het kinderbijslagfonds van je (laatste) werkgever of naar FAMIFED. Op het formulier staat alle verdere informatie.

Voor een volgende geboorte
Je stuurt een attest naar je kinderbijslagfonds waarop staat dat je minstens 5 maanden zwanger bent.

Sinds 1 juli 2014 is ook het kraamgeld, officieel een Vlaamse bevoegdheid. Uiterlijk tot en met 31 december 2019 geldt er een overgangsperiode, waarin FAMIFED, RSVZ en de kinderbijslagfondsen de uitvoering verder op zich blijven nemen.

Meer info ook op de website van Vlaanderen/Welzijn en Gezin: geboortepremie-kraamgeld

Adoptiepremie

  Adoptiepremie

De adoptiepremie is ook een eenmalige premie. Zodra de adoptieprocedure is opgestart kan je ze aanvragen bij het kinderbijslagfonds. Voorwaarde is wel dat het kind dat je adopteert recht heeft op kinderbijslag en dat er nog geen kraamgeld voor het kind betaald is. Je kunt de adoptiepremie aanvragen tot 5 jaar na het indienen van het verzoekschrift tot adoptie of de ondertekening van de adoptieakte. Voor alle adoptiekinderen wordt € 1247,58 betaald.

  Hoe aanvragen?

Als je werkt (ook werkloos, gepensioneerd of ziek), dan doe je de aanvraag bij het kinderbijslagfonds van je (laatste) werkgever.
Als je zelfstandige bent, dan doe je de aanvraag bij FAMIFED (Aanvraag om kraamgeld ) of je kinderbijslagfonds.

Vul het formulier  Aanvraag voor adoptiepremie in, onderteken het, en stuur het naar het kinderbijslagfonds van je werkgever of naar FAMIFED. Stuur een kopie van de adoptieakte of van het verzoekschrift tot adoptie mee.

Sinds 1 juli 2014 is ook de adoptiepremie, officieel een Vlaamse bevoegdheid. Uiterlijk tot en met 31 december 2019 geldt er een overgangsperiode, waarin FAMIFED en de kinderbijslagfondsen de uitvoering verder op zich blijven nemen.

Meer info ook op de website van Vlaanderen/Welzijn en Gezin: adoptiepremie